ژئوپارک شیرز لرستان، راهنمای کامل بازدید، مسیر دسترسی، جاذبهها و بهترین زمان سفر
اگر تصور میکنید همه شگفتیهای طبیعی ایران را دیدهاید، ژئوپارک شیرز لرستان میتواند نظرتان را تغییر دهد. این دره باشکوه که بیشتر با نام تنگه شیرز شناخته میشود، یکی از خاصترین پدیدههای زمینشناسی رشتهکوه زاگرس است؛ جایی که میلیونها سال فرسایش آب و باد، صخرههایی با اشکال عجیب، دیوارههایی بلند، غارهای طبیعی و رودخانهای زلال را در کنار هم پدید آورده است.
شیرز تنها یک مقصد طبیعتگردی نیست؛ این منطقه به دلیل ویژگیهای کمنظیر زمینشناسی، تنوع زیستی، چشماندازهای طبیعی و ارزشهای ژئوتوریسم، از مهمترین ظرفیتهای گردشگری استان لرستان به شمار میرود و سالهاست به عنوان یکی از گزینههای مناسب برای توسعه ژئوپارکهای ایران مطرح شده است.
اگر قصد سفر به لرستان را دارید، در ادامه در مجله گردشگری سپاهان توریسم با موقعیت جغرافیایی، مسیر دسترسی، جاذبهها، بهترین زمان بازدید و نکات مهم سفر به تنگه شیرز آشنا شوید.
ژئوپارک شیرز لرستان کجاست؟
ژئوپارک شیرز در بخش زردلان شهرستان کوهدشت و در منطقه اولادقباد استان لرستان قرار دارد. این منطقه در حدود ۵۵ کیلومتری شهر کوهدشت واقع شده و در نزدیکی مرز سه استان لرستان، ایلام و کرمانشاه قرار گرفته است.
تنگه شیرز در ارتفاع حدود ۱۱۰۰ متر از سطح دریا قرار دارد و حدود ۵ کیلومتر طول دارد. رودخانه سیمره در امتداد این دره جریان دارد و نقش مهمی در شکلگیری چشماندازهای طبیعی آن ایفا کرده است.
در این مطلب با مخمل کوه، بهشت سبز لرستان آشنا شوید.
چرا تنگه شیرز را ژئوپارک مینامند؟
ژئوپارک به منطقهای گفته میشود که مجموعهای از پدیدههای ارزشمند زمینشناسی، طبیعی، فرهنگی و تاریخی را در خود جای داده باشد و در کنار حفاظت از این میراث، به توسعه پایدار جوامع محلی نیز کمک کند.
شیرز به دلیل ویژگیهایی مانند:
- ساختارهای منحصربهفرد زمینشناسی
- دیوارههای رسوبی چند میلیون ساله
- فرسایش طبیعی صخرهها
- غارهای آهکی
- رودخانه دائمی
- تنوع گیاهی و جانوری
- ظرفیت بالای ژئوتوریسم
سالهاست به عنوان یکی از مهمترین مناطق مستعد ثبت در شبکه ژئوپارکهای ایران شناخته میشود.
قدمت زمینشناسی تنگه شیرز
آنچه امروز در تنگه شیرز دیده میشود، حاصل میلیونها سال فرسایش طبیعی است.
جریان مداوم آب رودخانه، بارندگی، باد و تغییرات اقلیمی طی هزاران هزار سال، لایههای رسوبی کوهستان را تراشیده و اشکال منحصربهفردی ایجاد کرده است. ستونهای سنگی، دیوارههای مرتفع، طاقهای طبیعی و شکافهای عمیق، این منطقه را به یکی از جذابترین مقاصد ژئوتوریسم ایران تبدیل کردهاند.
جاذبههای طبیعی ژئوپارک شیرز
مهمترین دلیل محبوبیت تنگه شیرز لرستان، تنوع بالای جاذبههای طبیعی آن است.
رودخانه سیمره
رودخانه سیمره در تمام طول دره جریان دارد و باعث شکلگیری آبشارهای کوچک، حوضچههای طبیعی و پوشش گیاهی سرسبز منطقه شده است.
در فصل بهار، صدای جریان آب در کنار دیوارههای بلند سنگی، فضایی آرامشبخش ایجاد میکند.
صخرههای شگفتانگیز
دیوارههای سنگی شیرز در برخی نقاط ارتفاعی بیش از صد متر دارند.
فرسایش طبیعی باعث شده اشکال مختلفی روی این صخرهها شکل بگیرد که هرکدام شبیه ستون، قارچ سنگی، برج یا مجسمههای طبیعی هستند.
غار پل خدا
یکی از معروفترین دیدنیهای این منطقه غار پل خدا است.
این غار حدود ۱۵۰ متر طول دارد و رودخانهای کمعمق از میان آن عبور میکند. برای ورود به غار باید از داخل آب عبور کنید؛ به همین دلیل همراه داشتن کفش مناسب طبیعتگردی یا کفش مخصوص آب توصیه میشود.
داخل غار میتوان قندیلها و رسوبات آهکی زیبایی را مشاهده کرد که طی هزاران سال شکل گرفتهاند.
آبشارهای کوچک
در مسیر حرکت داخل دره، آبشارهای متعددی دیده میشود که حاصل جریان آب از میان شکافهای سنگی هستند و جلوهای تماشایی به مسیر بخشیدهاند.
پوشش گیاهی و جانوری منطقه دره شیرز
- قرار گرفتن شیرز در مجاورت رودخانه باعث شده پوشش گیاهی آن نسبت به بسیاری از مناطق زاگرس متراکمتر باشد.
- درختان بلوط، زالزالک، انجیر وحشی، بنه، بادام کوهی و گونههای مختلف گیاهان دارویی در این منطقه دیده میشوند.
- همچنین این ناحیه زیستگاه گونههای مختلف پرندگان، روباه، شغال، خرگوش، سنجاب ایرانی و خزندگان بومی زاگرس است.
بهترین زمان سفر به تنگه شیرز
بهترین زمان بازدید از ژئوپارک شیرز لرستان عبارت است از:
- اواسط فروردین تا پایان اردیبهشت
- اوایل خرداد
- مهر و آبان
در این فصلها آبوهوا معتدل است و طبیعت منطقه در زیباترین حالت خود قرار دارد.
در تابستان دمای هوا افزایش پیدا میکند و در زمستان نیز احتمال بارندگی و لغزندگی مسیر وجود دارد.
مسیر دسترسی به ژئوپارک شیرز
- برای رسیدن به تنگه شیرز ابتدا باید خود را به شهر کوهدشت برسانید.
- از کوهدشت مسیر جادهای به سمت بخش زردلان و روستای اولادقباد ادامه پیدا میکند و سپس با طی بخشی از مسیر فرعی میتوان به ورودی دره رسید.
- بخش پایانی مسیر به صورت پیاده طی میشود و نیازمند آمادگی جسمانی معمولی است.
امکانات گردشگری دره شیرز
اگرچه تعداد گردشگران این منطقه هر سال بیشتر میشود، اما امکانات رفاهی هنوز محدود است.
در حال حاضر امکانات شامل:
- پارکینگ محدود
- برخی آلاچیقها
- مسیرهای پیادهروی
- فروش محدود محصولات محلی
است و بهتر است آب آشامیدنی، خوراکی، کفش مناسب و وسایل موردنیاز را همراه داشته باشید.
اهمیت حفاظت از ژئوپارک شیرز
افزایش تعداد گردشگران، در کنار کمبود زیرساختهای حفاظتی، میتواند به این میراث طبیعی آسیب وارد کند.
رعایت اصول طبیعتگردی مسئولانه، جمعآوری زباله، خودداری از آسیب رساندن به صخرهها و پوشش گیاهی و احترام به زندگی عشایر منطقه، نقش مهمی در حفظ این جاذبه ارزشمند دارد.
جاهای دیدنی نزدیک تنگه شیرز
اگر به این منطقه سفر کردید، بازدید از جاذبههای زیر را نیز در برنامه خود قرار دهید:
- دره خزینه
- پل تاریخی کشکان
- غار کلماکره
- آبشار نوژیان
- آبشار بیشه
- تنگه هلت
- دریاچه گهر
- قلعه فلکالافلاک
جمعبندی
ژئوپارک شیرز لرستان یا تنگه شیرز یکی از شگفتانگیزترین جاذبههای طبیعی غرب ایران است که با صخرههای چند میلیون ساله، رودخانه سیمره، غار پل خدا، آبشارهای کوچک و چشماندازهای کمنظیر، مقصدی ایدهآل برای طبیعتگردان، عکاسان و علاقهمندان به ژئوتوریسم محسوب میشود. اگرچه این منطقه هنوز به امکانات گسترده گردشگری مجهز نشده، اما همین بکر بودن، یکی از مهمترین دلایل جذابیت آن است. سفر به شیرز، فرصتی برای تماشای یکی از زیباترین شاهکارهای طبیعت در رشتهکوه زاگرس خواهد بود.
دره شیرز از بهترین جاهایی بوده که تو سفر اردیبهشت امسال تجربه کردم